🧭 Sahte Site – Domain – Sahte Ürün İlişki Haritası
Sahte ürün, sahte site veya domain (alan adı) ihlali tek başına ortaya çıkmaz.
Bu üç unsur, aynı ekosistemin farklı katmanlarıdır ve birlikte çalışır.
Üst yönetimin stratejik resmi görmesi; operasyonu yürüten hukuk, IT ve marka koruma ekiplerinin ise
doğru sırayla, doğru hattı kesebilmesi için bu ilişki net anlaşılmalıdır.
Sahte ürün görünen sonuçtur.
Sahte site araçtır.
Domain ihlali ise altyapıdır.
1️⃣ Büyük Resim: Sahtecilik Ekosistemi Nasıl Çalışır?
Sahtecilik vakalarının çoğunda zincir aşağıdaki gibi ilerler:
- Domain ihlali (giriş kapısı) →
- Sahte site (resmî site algısı) →
- Sahte ürün satışı / veri toplama (ticari çıktı + istismar) →
- Şikâyetler + Google algısı + güven kaybı (kalıcı hasar)
Zincirde sadece bir halkayı koparmak genellikle yeterli değildir.
Kopmayan halkalar yeni kanallar üretir.
2️⃣ Domain İhlali: Altyapı Katmanı
Domain, sahtecilik faaliyetinin giriş kapısıdır. Kullanıcı temasının başladığı yer çoğu zaman burasıdır.
Domain ihlali yönetilmezse, “resmî görünüm” üretmek ve tekrar tekrar yeni site açmak kolaylaşır.
Tipik Özellikler
- Marka adını birebir veya çok benzer şekilde içerir (typo / ek/uzantı varyasyonları)
- “official / resmi / store / outlet” gibi ibarelerle güven tetikler
- Kısa ömürlü veya riskli uzantılar tercih edilir (.shop, .store, .xyz vb.)
- Whois bilgileri gizlidir, altyapı hızlı değişebilir
Üst Yönetim Açısından Risk
- Marka adı dolandırıcılıkla yan yana gelir (algı hasarı)
- Arama motorlarında indeks ve iz bırakır (kalıcılık)
- Müşterinin ilk teması “yanıltıcı kapı”dan başlar
3️⃣ Sahte Site: Operasyon Katmanı
Sahte site, domain ihlalinin “çalışan” hâlidir: resmî site algısını üretir, kullanıcıyı akışa sokar ve
ödeme/veri toplama adımına taşır. Sitenin amacı sadece satış değildir; çoğu vakada veri istismarı da vardır.
Tipik Özellikler
- Resmî site tasarımının birebir kopyası veya güçlü benzeri
- Marka logosu, ürün görselleri, kurumsal metin taklitleri
- Sahte kampanyalar / aşırı indirimler / “outlet” kurgusu
- Ödeme adımı ve kişisel veri formları
Kritik Nokta
- Sadece satış yapmaz; veri toplar
- Phishing (kimlik avı) senaryoları üretebilir
- Marka adına güveni “kredi” gibi kullanır
Sahte site kapatılır ama domain/altyapı hattı açık kalırsa,
aynı yapı kısa sürede yeniden ayağa kalkabilir.
4️⃣ Sahte Ürün: Görünen Sonuç
Sahte ürün zincirin ticari çıktısıdır. Tüketici çoğu zaman “sahte ürün” ile “marka kalitesi” ayrımını yapamaz.
Bu nedenle sahte ürün, doğrudan itibar hasarı üretir.
Tipik Özellikler
- Kalitesiz üretim ve riskli içerik/işçilik
- Orijinal ambalaja benzer tasarım
- Seri numarası / garanti / fatura tutarsızlığı
- Yetkisiz dağıtım ve kontrolsüz satış kanalları
Müşteri “bu ürün sahteymiş” değil,
“bu marka kötüymüş” der.
5️⃣ İlişki Haritası: Metinsel Diyagram
[Domain İhlali]
↓
[Resmî Site Algısı Yaratan Sahte Site]
↓
[Ödeme / Veri Toplama]
↓
[Sahte Ürün Teslimi]
↓
[Şikâyetler – Google Aramaları – Güven Kaybı]
Bu döngü kırılmazsa; şikâyet ekosistemi büyür, “marka + dolandırıcılık” aramaları artar ve itibar krizi kalıcılaşır.
6️⃣ Neden Tek Noktadan Müdahale Yetersizdir?
- ❌ Sadece sahte ürünü toplatmak: Yeni satıcı/kanal çıkar, görünürlük devam eder.
- ❌ Sadece sahte siteyi kapatmak: Altyapı açık kaldıysa yeniden üretim kolaydır.
- ❌ Sadece domain’i kapatmak: Yeni varyasyonla devam edebilir (typo/uzantı değişimi).
7️⃣ Doğru Müdahale Sırası (Stratejik)
1) Domain İhlali
- Tespit (izleme + varyasyon haritası)
- Registrar + hosting hattı (çok kanallı bildirim)
- Tekrarı zorlaştırma (repeat infringement azaltma)
2) Sahte Site
- Delillendirme (akış + ödeme/veri adımı + marka kullanımı)
- Hosting/CDN/ödeme altyapısı üzerinden hızlı devre dışı bırakma
- Reklam kanallarını kesme (varsa)
3) Sahte Ürün
- Pazar yeri + sosyal medya tespitleri (satıcı ağı)
- Takedown + satıcı kümeleri (organize yapı analizi)
- Görünürlüğün düşürülmesi ve caydırıcılık
8️⃣ Hukuk – IT – Marka Ekipleri Arasında Rol Dağılımı
⚖️ Hukuk
- Marka hakkı ihlali çerçevesi ve risk sınıflandırması
- Delil standardı (bağlam + zaman + kaynak bütünlüğü)
- Bildirim dili, ihtiyati tedbir / adli başvuru senaryoları
🧩 IT / Teknik
- Domain, DNS, registrar, hosting, CDN analizi
- Altyapı bağımlılıkları (proxy, cloud, ödeme yönlendirmeleri)
- Teknik kapatma hattı ve tekrar açılma tespiti
🛡️ Marka / İtibar
- Google algısı ve arama görünürlüğü etkisi
- Müşteri iletişimi (resmî duyuru, uyarı sayfası, doğrulama)
- Şikâyet ve kriz yönetimi (yanıt stratejisi, görünürlük dengesi)
9️⃣ Üst Yönetim İçin Kritik KPI’lar
Zinciri yönetmek için ölçüm şarttır. Önerilen KPI seti:
- Aktif ihlalli domain sayısı (aylık trend)
- Sahte site kapatma süresi (MTTR)
- Tekrar açılma oranı (repeat infringement rate)
- Sahte ürün tespit hacmi (kanal bazlı)
- “Marka + sahte / dolandırıcılık” arama trendi
🔚 Sonuç: Sahtecilik Tekil Değil, Sistemiktir
Sahte site, sahte ürün ve domain ihlali aynı problemin farklı yüzleridir.
2026’da güçlü markalar sorunu parça parça değil ekosistem olarak görür;
müdahaleyi tek kanaldan değil entegre yürütür ve konuyu “operasyon” değil risk yönetimi olarak ele alır.
Domain ihlali çözülmeden sahte site bitmez.
Sahte site bitmeden sahte ürün azalmaz.
Sahte ürün bitmeden marka güveni geri gelmez.